Ngôi làng toàn biệt thự Pháp cổ của những thợ may “đệ nhất Hà Thành” xưa

Nằm ven theo sông Châu Giang, cách trung tâm Hà Nội khoảng 40 km, làng Cựu xưa kia vốn là một vùng quê thuần nông, với nghề chính trồng lúa.

Vào đầu thế 20, làng Cựu đã phải chứng kiến một trận đại hỏa hoạn, thiêu rụi tới 1 nửa làng. Người làng Cựu phải bươn chải ra các đô thị lớn để kiếm sống. Từ đây, với bàn tay tài hoa, người làng Cựu đã trở thành những thợ may “đệ nhất Hà thành”. 

Ông Nguyễn Quang Huy, vị trưởng thôn trẻ nhất trong lịch sử làng Cựu tự hào: “Trong những năm 1920 - 1940, nhờ giỏi may vá và học hỏi từ Pháp, người dân làng Cựu đã trở nên nổi tiếng khắp miền Bắc nhờ nghề may comple cho đàn ông và may đầm cho phụ nữ”. Trong đó, có những nhà may vang tiếng như Đức Lợi, Phúc Mỹ, Phúc Hưng...

Vào thời điểm này, kiến trúc Pháp rất thịnh hành tại Hà Nội, nên khi về quê xây dựng nhà cửa, dân làng Cựu lựa chọn dựng nhà theo kiến trúc Pháp, kết hợp với các yếu tố truyền thống của Việt Nam.

Đơn cử như ngôi nhà của ông Tứ, nằm ở cuối làng Cựu, cổng nhà được mô phỏng theo kiến trúc Pháp, nhưng vẫn có họa tiết hình rơi, chữ nho mang đậm chất Việt.

Trưởng thôn làng Cựu cho biết, một số nhà giàu có thì bỏ tiền thuê kiến trúc sư người Pháp, còn gia đình có tiềm lực tài chính yếu hơn thì học tập nhà khác để xây dựng theo.

Vào thời điểm hưng thịnh nhất, làng Cựu được mệnh danh là “làng thợ may đệ nhất Hà Thành”. Nhờ tay nghề tài hoa, nhiều người trở nên giàu có, họ về quê xây dựng nhà cửa. 

Trải qua bao thăng trầm của dòng chảy thời gian, ngày nay, làng Cựu vẫn còn giữ được khoảng 40 nóc nhà cổ, rêu phong, cổ kính được xây dựng từ 70 - 80 năm trước.

Tuy nhiên, cũng có nhiều căn nhà cổ không có người ở, bị bỏ hoang hàng chục năm nay.

Bà Nguyễn Thị Sinh (75 tuổi), một người dân tại làng Cựu giải thích, trước đây, để tiện cho công việc làm may, nhiều người làng Cựu đã mua nhà trên phố Hàng Đào, Hàng Ngang, Hàng Bột và Hàng Trống.

Sau này, khi con cháu của họ lớn lên, thay vì về quê, họ lựa chọn ở lại Hà Nội để sinh sống.

Vì vậy, nhiều ngôi nhà cổ rất đẹp luôn trong tình trạng khóa trái cửa.

Thi thoảng, chủ hộ mới trở về nguồn cội để sửa sang lại nhà cửa.

Một ngôi nhà cổ khóa trái cửa, không có người ở tại làng Cựu.

Về tới làng Cựu, bất kỳ du khách nào cũng cảm thấy thật bình dị, vắng lặng với những con đường làng, ngõ nhỏ chạy quanh co, uốn lượn được lát đá xanh, gạch đỏ.

Trong vài năm gần đây, làng Cựu trở nên nổi tiếng nhờ xuất hiện trong rất nhiều bộ phim truyền hình nổi tiếng như phim: Bến Không Chồng, Người Phán Xử,... Hiện tại, nghề may của làng cũng bị mai một, người làng Cựu chủ yếu nhận gia công những bộ vest hoặc trang phục công sở đại trà.