Nhân sinh cảm ngộ: Đời người, càng ít mong cầu càng thanh thản

Cách đây vài ngày, một đồng nghiệp tự nhiên hỏi tôi: “Anh không nhiều tiền hơn tôi, nhưng tôi thấy anh và các bạn của anh rất thanh thản. Tất cả mọi người đều dễ dãi và không bị áp lực tinh thần. Anh cho tôi cái bí quyết nào đó được không?”

Sự thành thật của anh ta làm tôi cảm động, tôi thư thả mỉm cười và trả lời: “Tôi không mơ ước gì trong tâm của tôi cả. Anh làm được như thế không?”

Anh ta lập tức tỏ vẻ khó chịu và nói: “Làm sao như vậy được? Mấy ngày qua tôi quá mệt mỏi. Con trai tôi thi rớt môn toán và tôi không biết làm sao để giải quyết. Mới đây tôi nợ tiền visa nhiều quá và chưa đủ để trả. Quá nhiều việc để tôi phải lo, nếu không sẽ còn nhiều rắc rối nữa”.

Tôi bình tĩnh nói với anh ta: “Chỉ khi nào anh không mong cầu một điều gì thì anh mới thật sự thanh thản”.

Tôi kể cho anh ta nghe một câu chuyện. Có một lái buôn rất giàu có gặp một người ăn mày.

Người ăn mày nói: “Ông và tôi đều là bạn cũ. Ông cho tôi xin ít tiền được không?”

Ông lái buôn nhìn người ăn mày rất kỹ và nói: “Tôi nhận ra ông rồi. Trước đây ông cũng giàu lắm. Tại sao bây giờ lại như vậy?”

Ông ăn mày nói: “Thì năm ngoái nhà bị cháy và tài sản của cải của tôi đều bị đốt sạch”.

Người lái buôn hỏi: “Vậy sao ông lại thành ăn mày?”

Người ăn mày nói: “Vì tôi cần tiền mua rượu”.

Người lái buôn hỏi: “Tại sao ông lại mua rượu?”

“Vì có rượu tôi mới đủ can đảm để ăn xin!”

Nghe được điều đó, người lái buôn chợt hiểu ra, ông thấy ngay được sự thật về những người thường đã bị mê mờ trong thế gian hiện tại.

Ông thở dài nói “Tất cả những người trên thế gian này thật sự bị nghiện rượu, đàn bà và tiền bạc hết; vì thế họ phung phí cuộc đời. Cuối cùng tất cả đều nằm dưới sáu tấc đất; nhưng tại sao lại sống như thế?”

Ông ta nói với người ăn mày: “Khi nào ông quyết định không cần uống rượu nữa thì đến gặp tôi”. Người lái buôn bỏ đi.

Người ăn mày rất chán nản vì không xin được tiền từ bạn cũ. Ngay lúc đó có một đạo sĩ đến và người ăn mày lập tức hỏi: “Xin ông cho tôi biết ngày mai sẽ ra sao?”

Ðạo sĩ vừa cười vừa nói: “Ông không có gì cả, vậy mà ông lại lo lắng về ngày mai sao? Tại sao ông lại lo lắng về những thứ lặt vặt ấy? Chúng tôi là những đạo sĩ chỉ muốn làm người tốt, từ bi, nhẫn nhục và không có hờn giận ai, hay ham muốn điều gì. Chúng tôi không có nhiều thức ăn cho cuộc sống hằng ngày. Thậm chí khi không có đồ ăn, chúng tôi cũng không cảm thấy đói. Tại sao chúng tôi vẫn có thể thanh thản được?”

Sau khi tôi kể xong câu chuyện, người đồng nghiệp của tôi hình như hiểu được đôi chút và nói: “Tôi không lo lắng đến vấn đề này nữa”.

Tôi biết rằng anh ta tạm thời đã bình ổn và nói: “Anh thử điều làm thế này: chỉ cần anh có chân – thiện – nhẫn, không giận hờn, không than phiền, thù ghét, thì anh sẽ từ từ học được cách buông bỏ ham muốn. Tôi hy vọng rằng bạn, cũng có thể được thanh thản”.

Tôi nghĩ về điều này rất nhiều sau đó, rằng chỉ có những người từ bi, thật thà, nhẫn nhục mới có thể thanh thản. Khi tâm trí không còn ham muốn, thì người đó có thể thấy sự thật của cuộc đời, họ mới có thể sống anh nhiên tự tại.

Trên đời này, tiền bạc, địa vị… vốn dĩ là những yếu tố vô cùng cần thiết đối với mỗi người. Nhưng, khi ta mất đi, những thứ ấy lại chẳng thể nào mang theo được. Chúng ta luôn vất vả, chạy ngược chạy xuôi lo toan – ganh đua, đấu đá để giành lấy những thứ ấy, nhưng rốt cuộc lại chẳng là gì.

Con người thường cố gắng làm việc, kiếm tiền cả đời nhưng đến gần cuối cuộc đời lại mong có được sự an nhàn, hưởng thụ. Chúng ta cứ mãi tìm kiếm thanh tịnh bên ngoài mà quên đi mất, đó là điều mà ai cũng có thể đạt được, chỉ cần buông tâm mình xuống, truy cầu ít hơn, mục tiêu nhỏ hơn, ràng buộc ít hơn, thì hạnh phúc đang nằm trong tay bạn.